Dünya liderleri hafta sonu Münih'te bir araya geldi. Burada Münih Güvenlik Konferansı vardı. Liderler dünyanın sorunlarını konuştu. En önemli konu Ukrayna ve Rusya savaşıydı.
Geçen hafta Ukrayna için çok zor bir hafta oldu. ABD Başkanı Trump, Rusya lideri Putin ile telefonda konuştu. Bu konuşma 90 dakika sürdü. Avrupa ve Ukrayna buna çok şaşırdı. ABD'ye göre Ukrayna NATO'ya girmeyecek.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance konferansta bir konuşma yaptı. Vance Avrupa hakkında olumsuz şeyler söyledi. Ona göre Avrupa'nın en büyük tehlikesi Rusya ya da Çin değil. Tehlike Avrupa'nın içinde.
Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenski de konferansta konuştu. Zelenski Avrupa'dan ortak bir ordu istiyor. Avrupa ülkeleri de savunmaya daha çok para harcamak istiyor.
ABD ve Rusya yakında Suudi Arabistan'da görüşecek. Ukrayna bu görüşmeye katılmayacak. Avrupa liderleri de Fransa'da acil bir toplantı yapacak.
Dünya liderleri hafta sonu Münih Güvenlik Konferansı'nda bir araya geldi. Liderler, özellikle Ukrayna-Rusya Savaşı'nı bitirecek barış görüşmelerini konuştu. Konferanstan sonra Ukrayna, Suudi Arabistan'daki Rusya-ABD görüşmelerine katılmayacağını açıkladı. Bu durum, ABD ile Avrupa arasındaki sorunları daha açık bir şekilde gösterdi.
ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Mike Waltz ve Ortadoğu temsilcisi Steve Witkoff görüşmeler için Suudi Arabistan'a gitti. Avrupa liderleri de Fransa'da acil bir toplantı yapacak. Reuters'a göre bu toplantıya Fransa, İngiltere, Almanya, Polonya, İtalya, İspanya ve Danimarka katılacak.
Geçen hafta Zelenski için çok zor geçti. Çarşamba günü ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Ukrayna'nın NATO üyeliğini kabul etmedi. Hegseth, Ukrayna'nın 2014'ten önceki sınırlarına dönmesinin gerçekçi olmadığını da söyledi. Aynı gün Trump, Putin'le 90 dakika telefonda konuştuğunu açıkladı. Bu haberler Avrupa'da ve Ukrayna'da büyük bir şok yarattı. Trump, önceliğinin ABD'nin Ukrayna'ya harcadığı parayı geri almak olduğunu söyledi.
Zelenski ise ABD'yi eleştirmemeye dikkat ediyor. Silah yardımı karşılığında ABD'ye Ukrayna'daki değerli madenleri birlikte kullanmayı teklif etti. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent bu konu için Kiev'e geldi. Ancak taraflar anlaşma imzalamadı. ABD madenlerin yüzde 50'sini istedi ama güvenlik garantisi vermedi.
Konferans 14 Şubat'ta başladı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, konuşmasında barış görüşmelerinden hiç söz etmedi ve Avrupa'yı eleştirdi. Vance'e göre Avrupa için en büyük tehdit Rusya ya da Çin değil, Avrupa'nın kendi değerlerinden uzaklaşması. Vance, Romanya'daki seçimlerin iptalini ve Almanya'daki AfD ile BSW partilerinin konferansa çağrılmamasını örnek gösterdi. Ona göre Avrupa'nın en acil sorunu göç.
Zelenski ise Avrupa'ya ortak bir ordu kurma çağrısı yaptı. Ona göre ABD artık eskisi gibi Avrupa'ya yardım etmeyebilir. Zelenski, Ukrayna'nın katılmadığı bir barış görüşmesinin sonuçlarını kabul etmeyeceklerini söyledi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, savunma harcamalarının AB bütçe kurallarının dışında tutulmasını önereceğini belirtti. Kredi kuruluşu S&P Global ise savunma harcamaları yüzde 5'e çıkarsa Avrupa ülkelerinin kredi notlarının düşebileceğini açıkladı.
Dünya liderleri, Ukrayna-Rusya Savaşı'nı sona erdirecek barış müzakereleri başta olmak üzere dünyanın karşı karşıya olduğu sorunları tartışmak üzere hafta sonu Münih Güvenlik Konferansı'nda bir araya geldi.
Konferansa Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve ABD'nin yeni Başkan Yardımcısı JD Vance'in konuşmaları damga vurdu. Konferansın ardından Ukraynalı yetkililerin, önümüzdeki günlerde Suudi Arabistan'da yapılması beklenen Rusya-ABD görüşmelerine katılmayacağını açıklaması, Atlantik'in iki yakası arasındaki çatlağın iyice su yüzüne çıkmasına neden oldu.
ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Mike Waltz ve Ortadoğu temsilcisi Steve Witkoff, ABD ile Rusya arasında Ukrayna'ya dair ilk yüz yüze görüşmeler öncesinde Suudi Arabistan'a giderken Avrupa liderleri de Fransa'da acil bir zirve için bir araya geleceklerini duyurdu. Reuters'ın haberine göre bu zirveye Fransa, İngiltere, Almanya, Polonya, İtalya, İspanya ve Danimarka liderleri katılacak.
Geçen hafta, Ukrayna lideri Zelenski için belki de son üç yılın en zorlayıcı haftalarından biri oldu. Zelenski haftanın başında Guardian'a verdiği röportajda yaklaşan müzakereler konusunda ABD'den olumlu sinyaller aldığını, ekibinin Trump ile toplantı tarihi belirlemek için çalıştığını söylüyordu. Ukrayna'nın NATO üyeliği reddedilse dahi Putin'in birkaç yıl içinde ülkesine yeniden saldırmasının önüne geçecek "NATO tarzı garantilerin" kritik olduğunu ve bunun ABD olmadan başarılamayacağını vurgulamıştı.
Ancak Çarşamba günü önce ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'in Ukrayna'nın NATO üyeliğini reddettiği konuşma, ardından Trump'ın sürpriz bir şekilde Putin'le 90 dakikalık bir telefon görüşmesi yaptığını açıklaması Avrupa ve Ukrayna'da bir şok dalgası yarattı.
Trump, Hegseth aracılığıyla Ukrayna topraklarının 2014'teki ilk Rus işgalinden önceki boyutuna geri döndürülmesinin "gerçekçi olmadığını" söyleyerek Ukrayna'nın pazarlık gücünü yok etmiş oldu. Ukrayna'nın müzakerelerde eşit bir taraf olarak masada olacağının garantisini vermeyi de reddetti. ABD Başkanı, Zelenski'nin anket puanlarını küçümseyerek önceliğinin ABD'nin son yıllarda Ukrayna'ya yardım için harcadığı parayı geri kazanmak olduğunu vurguladı.
Kiev yönetimi ise ABD'ye karşı eleştirel bir ton benimsemekten kaçınıyor gibi görünüyor. Zelenski, bu ince diplomatik çizgide yürürken Trump'ın ilgisini çekmeyen "ortak Avrupa değerleri" söyleminden vazgeçti. Bunun yerine silah yardımı karşılığında Ukrayna'nın nadir toprak elementlerinin ortak kullanımını ve ülkenin yeniden inşasında işbirliğini masaya getirdi. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent Çarşamba günü Kiev'e gelse de bu elementlerin yüzde 50'si karşılığında güvenlik garantisi sağlamayan anlaşma imzalanmadan masadan kalkıldı.
Münih Güvenlik Konferansı 14 Şubat'ta, Avrupa'nın artık ABD'nin askerî güvencelerine sırtını dayayabileceğinden emin olmadığı bir ortamda başladı. JD Vance'in açılış konuşması da bu endişeleri doğrular nitelikteydi. Vance, hız kazanan barış görüşmelerine değinmezken kürsüdeki süresini Avrupa'yı demokratik değerler konusunda geri adım atmakla ve seçmenlerini dinlememekle eleştirmeye ayırdı.
Vance, "Avrupa'ya karşı en çok endişe duyduğum tehdit Rusya ya da Çin değil; endişelendiğim şey içeriden gelen bir tehdit" dedi. Buna örnek olarak Romanya'da Rusya'nın seçimlere müdahale ettiği şüphesiyle seçimlerin iptal edilmesini gösterdi. Aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) ve popülist sol Sahra Wagenknecht Birliği (BSW) partilerinin konferansa katılımının engellenmesini de "Görüşlerine katılmasanız da en azından fikirlerini duymalısınız" diyerek eleştirdi. Vance ayrıca Avrupa için en acil krizin göç akını olduğunu ileri sürerek Münih'te yaşanan saldırıyı hatırlattı.
Konferansa damga vuran bir diğer konuşmada Zelenski, ABD'nin geçmişte olduğu gibi Avrupa'nın yardımına koşmayabileceğini söyleyerek Avrupa'ya "birleşik ordu kurma" çağrısı yaptı. "Dün burada Münih'te, ABD Başkan Yardımcısı, Avrupa ile Amerika arasındaki onlarca yıldır devam eden ilişkilerin sona erdiğini açıkça belirtti. Bundan sonra her şey farklı olacak ve Avrupa'nın buna uyum sağlaması gerekiyor" diyen Zelenski, dahil olmadıkları bir barış görüşmesinin sonuçlarını kabul etmeyeceklerini bir kez daha vurguladı.
ABD'deki yeni yönetimin öncelikleri arasında Avrupa'nın güvenliğinin bulunmaması, bu boşluğun nasıl doldurulacağı konusunda tartışmalara yol açtı. Avrupalı liderler, ABD'nin katkısı olmadan yükselecek savunma harcamalarının nasıl finanse edileceği konusunda farklı görüşte. Ursula von der Leyen, üye ülkelerin savunma harcamalarını AB bütçe kurallarından muaf tutmayı teklif edeceğini belirterek, "Cesur bir yaklaşıma ihtiyacımız var" dedi. Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu S&P Global ise Avrupa ülkelerinin savunma harcamalarını Trump'ın istediği yüzde 5 seviyesine çıkarmaları durumunda kredi notlarının düşebileceğini bildirdi.